Ερώτηση "Γιατί πέθανε ο Τσε"

"Γιατί πέθανε ο Τσε"
του Ερνέστο Σάμπατο

Aπόσπασμα από τον επικήδειο λόγο που εκφώνησε ο Ερνέστο Σάμπατο στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού για το θάνατο του Τσε Γκεβάρα. Περιλαμβάνεται στο βιβλίο "Scritti politici e privati di Che Guevara" Editori Riunitti, 1988.




...Ο Ερνέστο Γκεβάρα δεν πέθανε για μιαν απλή ανύψωση του βιοτικού επιπέδου των φτωχότερων λαών. Για μένα και πιστεύω για πολλούς, στην πραγματικότητα για εκατομμύρια πρόσωπα και κυρίως για τους νέους που θρήνησαν το τέλος του, πέθανε για ένα ιδανικό απείρως υψηλότερο, για το ιδανικό ενός Νέου Ανθρώπου.

Αυτό το ιδανικό προϋποθέτει προφανώς την πάλη ενάντια στην αθλιότητα των καταπιεζόμενων λαών. Αλλά προϋποθέτει επίσης -σε τελευταία και ίσως και σε πρώτη ανάλυση- και μια νέα μορφή συμβίωσης, μία κοινότητα στην οποία θα εξασφαλίζονται για όλες τις ανθρώπινες υπάρξεις όχι μόνο τα υλικά αγαθά αλλά και μια αυθεντική επικοινωνία: μια κοινωνία, ένας βαθύτερος δεσμός ελεύθερων ανθρώπων, μια συνεργασία μεταξύ αυθεντικών προσώπων. Όχι ένα σύμφυρμα μηχανών και συναθροισμένων υπάρξεων. Όχι μια νέα κοινωνία η οποία, αφού θα έχει προηγηθεί μια αιματηρή επανάσταση, θα καταλήγει να μας προσφέρει ένα είδος Βόρειας Αμερικής από την ανάποδη, χωρίς την ηγεμονία των καπιταλιστικών τραστ αλλά κυριαρχούμενη από τα παντοδύναμα εργαλεία μιας εξίσου απάνθρωπης γραφειοκρατικής δικτατορίας.

Ουσιαστικά, νομίζω ότι πάλεψε και πέθανε για μια συμβίωση στην οποία οι άνθρωποι θα είναι αληθινές ανθρώπινες υπάρξεις, με την υψηλότατη αξιοπρέπεια που τους ανήκει, απελευθερωμένοι επιτέλους όχι μόνο από την οικονομική αλλοτρίωση που προκαλείται από καθεστώτα εκμετάλλευσης, αλλά και από αυτήν την άλλη μορφή αλλοτρίωσης, την πιο λεπτή και τρομερή, επειδή είναι ικανή να επιβιώνει πολύ πιο πέρα από μια εσφαλμένη κοινωνική επανάσταση και που έγκειται στην επιστημονική αλλοτρίωση, αυτή την ίδια που μετασχηματίζει τον κόσμο σε έναν τερατώδη μηχανισμό από ρομπότ.

Ο Γκεβάρα είχε αμφισβητήσει έντονα αυτή την κατάληξη στο όνομα του διαλεκτικού υλισμού του. Αλλά αυτή η άρνησή δεν θα διέθετε ιστορική και φιλοσοφική διάσταση, γιατί αυτό που μας λέει ο λόγος σε σχέση με τις στάσεις του ανθρώπου είναι λιγότερο έγκυρο από όσα μας υπαγορεύουν, ενστικτωδώς αλλά με δύναμη, εκείνοι οι λόγοι που ο Πασκάλ αποκαλούσε "της καρδιάς".

Εξάλλου, όταν ήταν φοιτητής, αυτός δεν ρίχτηκε στην πάλη για τη δικαιοσύνη και την αξιοπρέπεια, αφού προηγουμένως είχε μελετήσει το "Κεφάλαιο" ούτε αφού είχε πειστεί για την ορθότητα των θέσεων του μαρξισμού. Ούτε και τα εκατομμύρια των νέων που σε αυτόν τον κόσμο της αγωνίας ακολουθούν τη σκιά του και τοποθετούν το πορτρέτο του πάνω από το κρεβάτι τους, το κάνουν με πάθος επειδή έχουν πειστεί για την αλήθεια του διαλεκτικού υλισμού. Η εξέγερση του μεγαλύτερου μέρους αυτών των ίδιων νέων ενάντια στο χοντροκομμένο υλισμό της σοβιετικής κοινωνίας -που σε τελευταία ανάλυση είναι μια ορθόδοξη συνέπεια του μαρξισμού- δείχνει ότι διακυβεύεται κάτι βαθύτερο και πιο σημαντικό από αυτούς τους διαβόητους οικονομικούς παράγοντες και από αυτή την υπερεκτίμηση της επιστήμης και της τεχνικής που χαρακτηρίζει τη θεωρία.

Ακριβώς αυτή η νοοτροπία της τεχνικής αποτελεσματικότητας κατέκτησε την ψυχή πολλών επαναστατών (ίσως γιατί δεν μπορεί να παλεύει κανείς σκληρά ενάντια σε έναν ισχυρό αντίπαλο χωρίς να καταλήγει να του μοιάζει) και αυτό γίνεται αντιληπτό σε ορισμένες κριτικές προς τον Γκεβάρα.

Οι κομμουνιστές, που τον εγκατέλειψαν στην τελική τραγική μάχη, τον κατηγορούσαν για τυχοδιωκτισμό, για έλλειψη αίσθησης της πραγματικότητας, για αναρχικό ρομαντισμό. Σίγουρα είναι πιθανόν, ότι αν ήταν κλεισμένος σε κάποιο απόμερο και ασφαλές γραφείο, στέλνοντας διαταγές με το ταχυδρομείο ή με το ραδιόφωνο, θα φαινόταν πιο αποτελεσματικός στα μάτια αυτών των επιστημόνων της επανάστασης. Αλλά αναμφίβολα δεν θα ήταν ποτέ τόσο αποτελεσματικός όσο με αυτόν τον άλλο τρόπο, το ρομαντικό και ηρωικό, νεκρός επικεφαλής ενός μικρού και χαμένου στρατιωτικού αποσπάσματος, αφού πάλεψε μέχρι την τελευταία του πνοή και μέχρι το τελευταίο χτύπημα της καραμπίνας του. Ενάντια στη νοοτροπία των καταλόγων και των αρχείων των γραφείων, αυτός διεκδίκησε με τη ζωή του τη θυσία και τη μοναξιά.

Ο Γκεβάρα, στον οποίο θα αναφέρονταν αυτοί οι τεχνικοί, θα είχε ζήσει λίγα χρόνια περισσότερο. Αυτός που πέθανε επικεφαλής της ομάδας των συντρόφων του θα έχει αντίθετα τη διάρκεια των σημαιών, την αιωνιότητα των συμβόλων.

Ο θάνατός του, πράγματι, έχει αυτό το χαρακτήρα: έχει την αξία ενός συμβόλου. Και στην ορθολογιστική κοινωνία μας, που έχει πετάξει, ξεχάσει και περιφρονήσει τα σύμβολα, σε αυτή την κοινωνία στην οποία η αποτελεσματικότητα και η τεχνική έχουν γίνει περισσότερο πολύτιμες από το πάθος και τη θυσία, μπορούμε πράγματι να αποδώσουμε στον Γκεβάρα έναν απερίσκεπτο ρομαντισμό.

Αλλά είναι ακριβώς αυτός ο ηρωισμός, ακριβώς αυτή η ηρωική και μοναχική εικόνα που γεννάει την ελπίδα, το θάρρος και την πίστη σε εκατομμύρια γενναιόδωρους νέους σε όλες τις γωνιές της Γης.

Ας αφήσουμε τους Βορειοαμερικάνους να μιλούν για αποτελεσματικότητα. Ας αφήσουμε τον Μακναμάρα να μιλάει για το Βιετνάμ με όρους επιχειρηματικούς, υπολογίζοντας το κόστος σε δολάρια για κάθε Βιετκόνγκ που πεθαίνει για την πατρίδα του. Από τη δική του σκοτεινή σκοπιά αυτός είναι συνεπής, αφού σε τελευταία ανάλυση αυτός αποτελεί μέρος αυτού του παραδείγματος ποσοτικού πολιτισμού που εκπροσωπεί η χώρα του. Αλλά οι ηρωικοί Βιετναμέζοι δεν λειτουργούν με βάση μια τέτοια αριθμητική και δείχνουν με το ολοκαύτωμά τους ότι οι ανθρώπινες αξίες είναι ποιοτικού χαρακτήρα, ότι η πίστη είναι πιο ισχυρή από τον αριθμό των κανονιών. Ότι η ελπίδα είναι πιο δυνατή από την απληστία των εμπόρων. Ότι η αξιοπρέπεια είναι πιο ανθεκτική από το βρόμικο και αιματηρό πείσμα των επιχειρηματιών.

Για αυτούς τους λόγους λοιπόν και όποιες και αν ήταν οι αυταπάτες του ή οι θεωρίες του για την κατίσχυση των οικονομικών παραγόντων στην ιστορία, πιστεύω ότι η πάλη του Γκεβάρα ενάντια στις Ηνωμένες Πολιτείες αντιπροσώπευε μια πάλη του πνεύματος ενάντια στην ύλη.

Και όπως στον προηγούμενο αιώνα ορισμένοι μεγάλοι στοχαστές πίστεψαν ότι έχουν ανακαλύψει ψυχρά σε διάφορες πραγματείες τις υλικές αιτίες της αδικίας, οι οποίες πραγματείες όμως κατέληγαν να προκαλούν στους έντιμους ανθρώπους μια φλογερή έξαψη διεκδικήσεων, εξαιτίας του πάθους με το οποίο στις σελίδες τους εγκωμίαζαν τις αρετές μιας ιπποτικής κοινωνίας που καταστράφηκε από τους εμπόρους, έτσι και στη δύστυχη εποχή μας ένας νέος, ο οποίος προσωπικά δεν είχε ανάγκη από τίποτα, αφού είχε γεννηθεί, όπως και εκείνοι οι στοχαστές, στους κόλπους μιας προνομιούχας οικογένειας, ρίχτηκε στην πάλη υποκινημένος από ρομαντικά ιδεώδη.

Και όσο και αν τον απασχολούσαν οι αριθμητικές όψεις της παραγωγής, σε μια κρίσιμη στιγμή της κουβανικής οικονομίας, αρνήθηκε να αναπτύξει αυτήν την παραγωγή προσφεύγοντας σε υλικά κίνητρα.

Υποστήριξε αντίθετα ότι ήταν αναγκαίο να αλλάξουμε τη νοοτροπία των μαζών για να δημιουργήσουμε το νέο άνθρωπο στον οποίο απέβλεπε η επανάσταση και έκανε έκκληση στον επαναστατικό ενθουσιασμό, στον πατριωτισμό, στην ανιδιοτελή στράτευση, στην πίστη που κινεί τα βουνά. Θα μπορούσε να λεχθεί -και σίγουρα έχει λεχθεί- ότι αυτές οι ιδέες δεν είναι συνετές. Αλλά ποιος απέδειξε ποτέ ότι είναι η σύνεση αυτή που κινεί τα βουνά; ...

πηγή:www.amfitheatro.gr/arthra/che.php




και το δικό μου σχόλιο:

παρά το, σχεδόν, μισό αιώνα που πέρασε, τα λόγια κ τα νοήματα εξακολουθούν να διατηρούν -σε πείσμα των καιρών- το ίδιο ισχυρή τη δύναμη να εμπνέουν...


Hasta la Victoria para siempre!

Τάκη σε ευχαριστώ για τα παραπάνω που μοιράστηκες μαζί μας 

Συντροφε  Τακη εννοειται  οτι ο CHE  ενεπνευσε,εμπνεει,και θα εμπνεει τουλαχιστον οσο θα υπαρχουν σκεπτομενοι ανθρωποι.Το προβλημα ειναι στον μισο αιωνα που αναφερεισ αλλα και 30 χρονια παραπισω βρεθηκαν λαθοσ ανθρωποι σε λαθοσ στιγμεσ αλλα και σε λαθοσ συγκυριεσ.Τα αποτελεσματα τα ζουμε σημερα βλεποντασ ποσο εχει χτυπηθει το κινημα παγκοσμιοσ και δυστυχωσ θα ερθουν και χειροτερα..........

Συντροφε  Τακη εννοειται  οτι ο CHE  ενεπνευσε,εμπνεει,και θα εμπνεει τουλαχιστον οσο θα υπαρχουν σκεπτομενοι ανθρωποι.Το προβλημα ειναι στον μισο αιωνα που αναφερεισ αλλα και 30 χρονια παραπισω βρεθηκαν λαθοσ ανθρωποι σε λαθοσ στιγμεσ αλλα και σε λαθοσ συγκυριεσ.Τα αποτελεσματα τα ζουμε σημερα βλεποντασ ποσο εχει χτυπηθει το κινημα παγκοσμιοσ και δυστυχωσ θα ερθουν και χειροτερα..........

σύντροφε barbounis, έχεις δίκιο ως προς την καταγραφή των γεγονότων.


όμως, στα υπέρ 10.000 χρόνια ύπαρξης της ανθρωπότητας ως παραγωγού, το πρόβλημα δεν έχει την αιτία του στη δράση των φυσικών προσώπων, αλλά στον τρόπο κατανομής και εκμετάλλευσης του περισσεύματος της κοινωνικής παραγωγής.


στις ανταγωνιστικές (κ ως εκ τούτου μη δημοκρατικές) κοινωνίες η ιστορία πράγματι καταγράφει αντιδημοκρατικά, αυταρχικά, μη αξιοκρατικά μορφώματα-σχήματα.


αλλά στην ιστορική ανάλυση δεν υπάρχουν λάθος ηγέτες, λάθος στιγμές κ λάθος συγκυρίες.
υπάρχει το ιστορικό γεγονός, που οφείλουμε να το αξιολογήσουμε σαν τέτοιο κ να βάλουμε το μυαλό μας να δουλέψει για να βρούμε τις κοινωνικές και οικονομικές αιτίες που το προκάλεσαν.

Εχεισ φανταστει ποτε Τακη η επανασταση αντι να γινοταν στην Ρωσια απο αγροτεσ γινοταν π.χ. σε μια Γερμανια και η τοτε βιομηχανικη επανασταση και τα μεσα τησ εποχησ παιρναγαν στα χερια των προλεταριων?Εχεισ φανταστει την επανασταση χωρισ  τον Σταλιν?Εχεισ φανταστει μια χωρα που να εφαρμοζοταν εστω και  1/10 απο αυτα που οραματιστηκε ο ΜΑΡΞ?Εχεισ φανταστει το κινημα αντι του συντηρητικου Σταλιν την θεση του  να ειχε ο ΤΡΟΤΣΚΙ?Αυτα ολα εννοω λεγοντασ περι συγκυριων.Προσωπικα παντωσ το ιδεατο πολιτευμα ειναι ο κομμουνιστικοσ αναρχισμοσ βλεπε ΚΡΟΠΟΤΚΙΝ  οπου το καθε τι κρατικο και μικροαστικο διαλυεται ενω κατανεμεται ισοποσα δημιουργοντασ κοινωνικα υποσυνολα  οπου η μονη εννοια του καθε ανθρωπου θα ειναι μεσω τησ ισοτητασ να βελτιωσει τον ιδιο αλλα και τουσ υπολοιπουσ ανθρωπουσ.ΜΙΑ ΟΜΟΡΦΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΟΥΤΟΠΙΑ

Εχεισ φανταστει ποτε Τακη η επανασταση αντι να γινοταν στην Ρωσια απο αγροτεσ γινοταν π.χ. σε μια Γερμανια και η τοτε βιομηχανικη επανασταση και τα μεσα τησ εποχησ παιρναγαν στα χερια των προλεταριων?Εχεισ φανταστει την επανασταση χωρισ  τον Σταλιν?Εχεισ φανταστει μια χωρα που να εφαρμοζοταν εστω και  1/10 απο αυτα που οραματιστηκε ο ΜΑΡΞ?Εχεισ φανταστει το κινημα αντι του συντηρητικου Σταλιν την θεση του  να ειχε ο ΤΡΟΤΣΚΙ?Αυτα ολα εννοω λεγοντασ περι συγκυριων.Προσωπικα παντωσ το ιδεατο πολιτευμα ειναι ο κομμουνιστικοσ αναρχισμοσ βλεπε ΚΡΟΠΟΤΚΙΝ  οπου το καθε τι κρατικο και μικροαστικο διαλυεται ενω κατανεμεται ισοποσα δημιουργοντασ κοινωνικα υποσυνολα  οπου η μονη εννοια του καθε ανθρωπου θα ειναι μεσω τησ ισοτητασ να βελτιωσει τον ιδιο αλλα και τουσ υπολοιπουσ ανθρωπουσ.ΜΙΑ ΟΜΟΡΦΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΟΥΤΟΠΙΑ

1. θα επιμείνω στη θέση μου: όταν μιλάμε, να μιλάμε για ιστορία κ όχι για επιστημονική φαντασία.


2. οι θεωρίες-ουτοπίες αρκετές, το εργαλείο ανάλυσης όμως ένα κ μοναδικό: το λένε διαλεκτικό υλισμό.
δοκιμάστηκε όσο κανένα άλλο κ επέδειξε μοναδική αντοχή κ σταθερότητα!!!

Φίλοι μου

Ό διαλεκτικός υλισμός (ματεριαλισμός) είναι η γενική θεωρία, η κοσμοθεωρία, των μαρξιστικών - λενινιστικών κομμάτων. Ό διαλεκτικός ματεριαλισμός ονομάστηκε έτσι, γιατί ο τρόπος με τον οποίο παρατηρεί τα φαινόμενα της φύσης (η μέθοδος του, δηλαδή, εξέτασης και γνώσης των φαινομένων) είναι διαλεκτικός, και η αντίληψη, η εξήγηση που δίνει στα φαινόμενα της φύσης, η θεωρία του είναι ματεριαλιστική.

Επειδή βλέπω πως ξεφεύγουμε αργά αλλά σταθερά από το θέμα του τόπικ, θα ήθελα να σας υπενθυμίσω πως ο κανονισμός του σάιτ δεν επιτρέπει τέτοιου είδους θεματολογία για ευνόητους λόγους,

2.7_ Το αντικείμενο του psarema.gr είναι το ψάρεμα. Θέματα τα οποία μπορούν να δημιουργήσουν αντιπαραθέσεις όπως λ.χ. πολιτικά, ή θρησκευτικά ζητήματα, ρατσιστικά σχόλια κτλ είναι ανεπιθύμητα.

Εντελώς φιλικά

Φίλοι μου


Επειδή βλέπω πως ξεφεύγουμε αργά αλλά σταθερά από το θέμα του τόπικ, θα ήθελα να σας υπενθυμίσω πως ο κανονισμός του σάιτ δεν επιτρέπει τέτοιου είδους θεματολογία για ευνόητους λόγους,

Εντελώς φιλικά

γεια σου Ιορδάνη, ειρηνοποιέ 


συμφωνώ μαζί σου, δική μου η ευθύνη για την τροπή της συζήτησης!